Máy lọc máu có thể được tái sử dụng cho điều trị chạy thận nhân tạo không?

Máy lọc máu, một thiết bị tiêu hao thiết yếu trong điều trị lọc thận, sử dụng nguyên lý màng bán thấm để đưa máu từ bệnh nhân suy thận và dịch lọc vào máy lọc cùng lúc, cho hai chất lỏng chảy ngược chiều nhau ở hai phía của màng lọc, nhờ sự hỗ trợ của gradient chất tan, gradient thẩm thấu và gradient áp suất thủy lực ở hai phía. Quá trình phân tán này giúp loại bỏ độc tố và lượng nước dư thừa ra khỏi cơ thể đồng thời bổ sung các chất cần thiết cho cơ thể và duy trì sự cân bằng điện giải và kiềm-axit.

Máy lọc máu chủ yếu bao gồm các cấu trúc đỡ và màng lọc. Loại màng lọc sợi rỗng được sử dụng phổ biến nhất trong thực tiễn lâm sàng. Một số máy lọc máu được thiết kế để tái sử dụng, với cấu tạo và vật liệu đặc biệt có thể chịu được nhiều lần làm sạch và khử trùng. Trong khi đó, máy lọc máu dùng một lần phải được vứt bỏ sau khi sử dụng và không thể tái sử dụng. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều tranh cãi và nhầm lẫn về việc có nên tái sử dụng máy lọc máu hay không. Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu vấn đề này và đưa ra một số giải thích dưới đây.

Ưu điểm và nhược điểm của việc tái sử dụng máy lọc máu

(1) Loại bỏ hội chứng sử dụng lần đầu.
Mặc dù có nhiều yếu tố gây ra hội chứng sử dụng lần đầu, chẳng hạn như chất khử trùng ethylene oxide, vật liệu màng lọc, cytokine được tạo ra do máu tiếp xúc với màng lọc thận nhân tạo, v.v., nhưng bất kể nguyên nhân là gì, xác suất xảy ra sẽ giảm đi do việc sử dụng máy lọc thận nhiều lần.

(2) Cải thiện khả năng tương thích sinh học của máy lọc máu và giảm kích hoạt hệ thống miễn dịch.
Sau khi sử dụng máy lọc máu, một lớp màng protein sẽ bám vào bề mặt bên trong của màng lọc, giúp giảm phản ứng màng máu gây ra bởi lần lọc máu tiếp theo, đồng thời làm giảm hoạt hóa bổ thể, giải phóng hạt trung tính, hoạt hóa tế bào lympho, sản xuất microglobulin và giải phóng cytokine.

(3) Ảnh hưởng của tốc độ thanh thải.
Tốc độ thanh thải creatinine và urê không giảm. Các máy lọc máu tái sử dụng được khử trùng bằng formalin và natri hypoclorit có thể đảm bảo tốc độ thanh thải các chất có trọng lượng phân tử trung bình và lớn (Vital12 và inulin) vẫn không thay đổi.

(4) Giảm chi phí lọc máu.
Không thể phủ nhận rằng việc tái sử dụng máy lọc máu có thể giảm chi phí chăm sóc sức khỏe cho bệnh nhân suy thận và giúp họ tiếp cận được các máy lọc máu tốt hơn nhưng đắt tiền hơn.
Đồng thời, những nhược điểm của việc tái sử dụng máy lọc máu cũng rất rõ ràng.

(1) Phản ứng bất lợi với chất khử trùng
Khử trùng bằng axit peracetic sẽ gây biến tính và phân hủy màng lọc thẩm tách, đồng thời loại bỏ các protein còn sót lại trên màng do sử dụng nhiều lần, làm tăng khả năng hoạt hóa bổ thể. Khử trùng bằng formalin có thể gây ra kháng thể Anti-N và dị ứng da ở bệnh nhân.

(2) Tăng nguy cơ nhiễm khuẩn và nhiễm độc tố nội sinh vào máy lọc máu và tăng nguy cơ lây nhiễm chéo

(3) Hiệu suất của máy lọc máu bị ảnh hưởng.
Sau khi máy lọc máu được sử dụng vài lần, do protein và cục máu đông làm tắc nghẽn các bó sợi, diện tích hoạt động hiệu quả bị giảm, dẫn đến tốc độ lọc và tốc độ siêu lọc giảm dần. Phương pháp thông thường để đo thể tích bó sợi của máy lọc máu là tính tổng thể tích của tất cả các khoang bó sợi trong máy lọc máu. Nếu tỷ lệ giữa tổng thể tích và thể tích của máy lọc máu mới nhỏ hơn 80%, máy lọc máu đó không thể sử dụng được.

(4) Tăng khả năng bệnh nhân và nhân viên y tế tiếp xúc với các chất phản ứng hóa học.
Dựa trên phân tích trên, việc làm sạch và khử trùng có thể phần nào bù đắp những nhược điểm của việc tái sử dụng màng lọc máu. Màng lọc máu chỉ có thể được tái sử dụng sau khi trải qua các quy trình làm sạch và khử trùng nghiêm ngặt và vượt qua các bài kiểm tra để đảm bảo không bị rách màng hoặc tắc nghẽn bên trong. Khác với phương pháp tái xử lý thủ công truyền thống, việc sử dụng máy tái xử lý màng lọc máu tự động đưa các quy trình tiêu chuẩn hóa vào quá trình tái xử lý màng lọc máu, giảm thiểu sai sót trong thao tác thủ công. Máy có thể tự động rửa, khử trùng, kiểm tra và hút dịch theo các quy trình và thông số đã cài đặt, nhằm nâng cao hiệu quả điều trị lọc máu, đồng thời đảm bảo an toàn và vệ sinh cho bệnh nhân.